UEFA tẩy chay World Cup, căng thẳng với FIFA leo thang vì kế hoạch cổ phần hóa giải đấu

Quan hệ giữa hai tổ chức quyền lực nhất của bóng đá thế giới tiếp tục trở nên căng thẳng sau những diễn biến mới liên quan đến tương lai của World Cup. Một trong những dấu hiệu rõ ràng nhất là việc Chủ tịch UEFA Aleksander Ceferin không xuất hiện trên khán đài trong trận chung kết World Cup diễn ra ngày 19/7 tại sân MetLife, động thái được xem như thông điệp phản đối gửi tới FIFA và Chủ tịch Gianni Infantino.

Chỉ ít ngày sau, FIFA công bố kế hoạch tư nhân hóa hoạt động khai thác thương mại World Cup. Theo nhiều nguồn tin, UEFA lập tức lên kế hoạch tổ chức cuộc họp để bàn các biện pháp đối phó.

Một trong những phương án được đánh giá quyết liệt nhất là khả năng các đội tuyển nữ châu Âu không tham dự World Cup nữ 2027 tại Brazil, đồng thời xem xét tẩy chay cả World Cup 2030 do Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha và Morocco đồng đăng cai. Đây được xem là biện pháp nhằm phản ứng trực tiếp với kế hoạch cải tổ của FIFA.

UEFA cho rằng bóng đá châu Âu đang nắm lợi thế lớn về chuyên môn. Tại World Cup gần nhất, có tới 6 trong 8 đội góp mặt ở vòng tứ kết đến từ châu Âu. Thành tích này cũng tương đồng với hai kỳ World Cup trước đó, khi khu vực này luôn chiếm phần lớn số suất vào vòng đấu dành cho tám đội mạnh nhất.

Theo UEFA, chính sức mạnh chuyên môn đó có thể trở thành công cụ tạo sức ép với FIFA, nhất là trong bối cảnh World Cup 2026 được đánh giá thành công cả về chuyên môn lẫn thương mại.

Trong thông cáo phát đi ngày 29/7, UEFA nhấn mạnh rằng FIFA không nên tiếp tục khai thác môn thể thao này theo cách chỉ mang lại lợi ích cho một nhóm người. Tổ chức này cũng cho biết đang tồn tại làn sóng phản đối ngày càng lớn đối với kế hoạch cổ phần hóa World Cup.

Thông cáo không nêu đích danh các tổ chức phản đối, nhưng đề cập đến những quan ngại từ Liên đoàn Bóng đá Anh cũng như sự phản đối mạnh mẽ của CONCACAF.

Dù vậy, UEFA cũng hiểu rằng việc tạo ra sức ép không hề dễ dàng. Trong tổng số 211 liên đoàn thành viên của FIFA, UEFA chỉ chiếm 55 thành viên. Điều này khiến khả năng cạnh tranh quyền lực trong các cuộc bầu cử của FIFA gặp nhiều bất lợi.

Ở chiều ngược lại, Chủ tịch Gianni Infantino khẳng định mô hình mới nhằm tạo thêm nguồn lực để phát triển bóng đá trên phạm vi toàn cầu. Theo kế hoạch, mỗi liên đoàn thành viên sẽ nhận được khoản hỗ trợ 20 triệu USD mỗi năm, mức hỗ trợ được xem là rất hấp dẫn đối với nhiều quốc gia có nguồn ngân sách hạn chế.

Với cơ chế biểu quyết theo đa số tại FIFA, kế hoạch của Infantino được đánh giá có nhiều khả năng sẽ được thông qua.

Theo mô hình mới, FIFA sẽ giữ quyền chi phối trong hoạt động thương mại của World Cup. Các nhà đầu tư tư nhân dự kiến nắm từ 20-30% cổ phần, trong khi toàn bộ 211 liên đoàn thành viên chỉ sở hữu khoảng 20%.

Để triển khai kế hoạch, FIFA dự kiến hợp tác với Thrive Capital của Joshua Kushner cùng ngân hàng JP Morgan. Ngoài ra, Greg Maffei, cựu Chủ tịch Liberty Media, sẽ đảm nhiệm vai trò cố vấn thương mại.

Những thay đổi này được cho là khiến mối quan hệ giữa Ceferin và Infantino thêm rạn nứt. Trước đó, hai bên đã nhiều lần bất đồng, bắt đầu từ FIFA Club World Cup - giải đấu được xem là đối thủ cạnh tranh trực tiếp với Champions League.

Trong thời gian diễn ra World Cup, hàng loạt quyết định của FIFA cũng tiếp tục làm gia tăng căng thẳng, từ việc xử lý các tình huống kỷ luật, vấn đề trọng tài, quãng nghỉ uống nước, giá vé cho tới chương trình biểu diễn giữa trận chung kết.

Với vai trò Phó Chủ tịch FIFA, ông Ceferin cho rằng nhiều quyết định quan trọng đã được Chủ tịch Gianni Infantino đưa ra mà không có sự tham vấn từ ông.

Sau khi giải quyết những tranh cãi liên quan đến Super League và củng cố vị thế của UEFA, ông Ceferin được cho là đang có nền tảng vững chắc để bước vào cuộc đối đầu mới. Trong bối cảnh bất đồng chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, cuộc chiến quyền lực giữa UEFA và FIFA được dự báo sẽ còn tiếp tục diễn biến phức tạp trong thời gian tới.