Tàu hàng bị tấn công trên eo biển Hormuz

Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) thuộc Liên Hợp Quốc đã đưa ra quyết định tạm dừng khẩn cấp sáng kiến sơ tán hàng trăm tàu thuyền đang bị mắc kẹt, ngay sau khi xuất hiện thông tin về một tàu chở hàng bị tấn công trong khu vực.

Trước đó, nhằm giải tỏa tình trạng tắc nghẽn do ảnh hưởng xung đột ở Trung Đông, IMO đã bắt đầu triển khai kế hoạch sơ tán cho 600 con tàu cùng khoảng 11.000 thủy thủ đang bị cô lập. Theo lộ trình được vạch sẵn, các tàu thuyền sẽ rời khỏi vùng vịnh thông qua hai tuyến đường: một đi qua vùng biển của Iran và tuyến còn lại qua vùng biển của Oman dưới sự giám sát từ phía Mỹ. Dù ban đầu kế hoạch đã đảm bảo được các cam kết an toàn cần thiết và xác minh đầy đủ các điều kiện di chuyển , song diễn biến căng thẳng mới nhất đã buộc IMO phải tạm dừng kế hoạch.

Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) hôm 25/6 thông báo đã tiếp nhận báo cáo từ một tàu chở hàng về việc bị tấn công khi đang cố gắng băng qua eo biển Hormuz, vị trí nằm gần bờ biển Oman. Cụ thể, con tàu bị một vật thể phóng trúng vào mạn phải tại địa điểm cách cảng Dahit của Oman 14km về phía đông nam.

Các nguồn tin an ninh hàng hải nhận định nhiều khả năng phương tiện này đã bị nhắm mục tiêu bởi một máy bay không người lái, dù chưa rõ danh tính bên thực hiện cuộc tấn công. Tàu bị tấn công là Ever Lovely – một tàu chở container mang cờ Singapore. Đáng chú ý, phương tiện này hoàn toàn không nằm trong danh sách hay hoạt động trong khuôn khổ chương trình sơ tán của IMO.  

Đứng trước tình hình nguy hiểm vừa phát sinh, Tổng thư ký IMO Arsenio Dominguez tuyên bố: “Tôi đã quyết định tạm thời đình chỉ việc thực hiện kế hoạch sơ tán nhằm xác nhận lại rằng các bảo đảm an toàn cần thiết tiếp tục được duy trì đối với các con tàu trong danh sách sơ tán của chúng tôi và tất cả những ai trong khu vực”.  

Vụ việc tàu Ever Lovely bị tấn công diễn ra chỉ vài giờ sau khi phía Iran đưa ra yêu cầu nghiêm ngặt, buộc tất cả các tàu thuyền phải dừng việc lưu thông qua eo biển nếu không có sự cho phép từ Tehran. Theo ghi nhận từ công ty an ninh hàng hải Ambrey của Anh, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cũng đã áp đặt mệnh lệnh thay đổi lộ trình đối với hai con tàu mang cờ Panama vào ngày 25/6.  

Cục Quản lý Eo biển vịnh Ba Tư (PGSA), cơ quan do Iran thành lập để kiểm soát eo biển Hormuz, đã lên tiếng cho rằng việc các tàu vịnh tự ý quá cảnh bên ngoài các tuyến đường do họ chỉ định là hành vi nguy hiểm và không thể chấp nhận được. Tổ chức này cũng đưa ra cảnh báo trên mạng xã hội X: “Những hậu quả phát sinh từ việc đi qua các tuyến đường không được phép sẽ thuộc trách nhiệm của chủ tàu, nhà vận hành và thuyền trưởng con tàu”.