Phát hiện xác ướp bị treo cổ 2.400 năm trước, các nhà khoa học sốc hơn khi tìm thấy nguyên vẹn bữa ăn cuối cùng trong dạ dày người chết

Năm 1950, một cặp vợ chồng ở làng Tollund (Đan Mạch) đang đào lấy nhiên liệu trong vũng than bùn thì bất ngờ phát hiện thi thể một người đàn ông nhuốm màu đen sì của than. Trên cổ người này còn có một sợi dây thừng quấn quanh trông như thể bị treo cổ chết. Họ vội vàng báo cho các nhà chức trách đến hiện trường. Sau khi trục vớt thi thể từ vũng than bùn lên, người ta mới nhận ra đó là một xác ướp nhưng điều kỳ lạ là nó được bảo quản nguyên vẹn đến mức khiến cặp vợ chồng nông dân kia lầm tưởng có án mạng xảy ra.

Vậy là tình cờ, các nhà khảo cổ học lại có một "món đồ cổ" quý giá để nghiên cứu nhằm giúp người hiện đại hiểu thêm về cuộc sống tổ tiên loài người từ hàng ngàn năm trước.

Qua nghiên cứu, phân tích, các nhà khoa học cho biết người đàn ông này sống cách đây khoảng 2.400 năm trước. Chính môi trường nồng độ oxy thấp của đầm lầy than bùn đã bảo quản thi thể của ông, biến nó trở thành xác ướp nguyên vẹn đến mức khó tin.

Người ta đặt tên cho xác ướp là Tollund Man, theo tên của nơi nó được tìm thấy. Tollund Man được cho là đã chết vào khoảng năm 405 - 380 trước Công nguyên, giai đoạn bắt đầu thời kỳ Đồ sắt ở Đan Mạch, ở độ tuổi 30 - 40. Có thể, ông chết trong một nghi thức hiến tế người bắt nguồn từ khoảng 2.400 năm trước.

Tollund Man bị treo cổ và đặt ở tư thế ngủ trong hố than bùn. Đây là cách xử lý xác đặc biệt bởi phần lớn người chết ở thời kỳ và địa điểm đó bị hỏa thiêu và chôn dưới đất khô ráo.

Ngày 21/7 mới đây, trên tạp chí Antiquity, một nhóm nghiên cứu đã công bố kết quả phân tích thành phần trong dạ vày và ruột của xác ướp này cho thấy chính xác các món trong bữa ăn cuối cùng của người đàn ông trước khi qua đời. 

Trưởng nhóm nghiên cứu Nina Nielsen, nhà khảo cổ học kiêm giám đốc nghiên cứu ở bảo tàng Silkeborg tại Đan Mạch, nói: “Chúng tôi đã có thể tái tạo lại bữa ăn cuối cùng của Tollund Man cực kỳ chi tiết. Điều này thực sự đáng mừng, bởi chúng ta có thể tiến gần đến những gì đã thực sự xảy ra cách đây 2.400 năm".

Theo đó, nhờ cách xem xét mẫu vật ruột lớn của Tollund Man, Nielsen và cộng sự nhận thấy kết quả phân tích ruột năm 1951 (cho thấy ông đã ăn cháo trong bữa ăn cuối cùng) tương đối chính xác nhưng bỏ sót vài thứ, bao gồm tỷ lệ nguyên liệu bữa ăn.

Phân tích mới cho thấy xét theo trọng lượng, món cháo chứa 85% lúa mạch (Hordeum vulgare), 9% loại cỏ mang tên răm nước (Persicaria lapathifolia) và 5% lanh (Linum usitatissimum). 

1% còn lại bao gồm nhiều loại hạt, trong đó có hạt cẩm chướng dại (Spergula arvensis), cây trà thuộc họ mù tạt (Camelina sativa) và 3 cây mọc ở đầm lầy là cỏ lửa (Epilobium palustre), cỏ bấc đèn (Juncus conglomeratus/effusus) và hoa tím (Viola palustris). Ngoài ra, người ta còn tìm thấy phấn hoa lúa mạch, cỏ và cây mọc ở vùng đất khô.

Kết quả phân tích hóa học và protein cũng hé lộ Tollund Man ăn cá chứa nhiều chất béo khoảng 12 - 24 giờ đồng hồ trước khi tử vong. 

Dù người ở thời Đồ sắt ở Đan Mạch có ăn cá, nhưng loại thức ăn này không phải đồ ăn chính. Bên cạnh đó, các nhà khoa học cũng phát hiện trong ruột của người đàn ông cũng có trứng ký sinh trùng. Nên dự đoán được đưa ra là Tollund Man có thể đã ăn thịt tươi hoặc chưa nấu chín kỹ và uống nước có trứng động vật ký sinh. 

Trước đây giới nghiên cứu cho rằng Tollund Man chết vì ngạt thở, cổ ông không bị gãy. Có thể một số nghi thức diễn ra trước khi Tollund Man bị treo cổ, bao gồm bữa ăn cuối cùng.

Theo L.T (Pháp Luật & Bạn Đọc)