Đề xuất tạm hoãn xuất cảnh người nợ thuế từ 1 triệu đồng

Bộ Tài chính vừa gửi Bộ Tư pháp thẩm định dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế với thay đổi quan trọng về biện pháp cưỡng chế. Một nội dung đáng chú ý là đề xuất áp dụng tạm hoãn xuất cảnh đối với người nợ thuế quá hạn từ 1 triệu đồng trở lên. Quy định này nhắm thẳng vào nhóm người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký.

Cụ thể, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh hoặc người đại diện pháp luật doanh nghiệp sẽ bị "khóa" đường xuất cảnh nếu nợ từ 1 triệu đồng. Sau 30 ngày kể từ thông báo của cơ quan thuế mà chưa nộp đủ, biện pháp này sẽ được kích hoạt. Điều kiện tiên quyết là người nộp thuế đã không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký kinh doanh.

Số liệu thực tế cho thấy áp lực quản lý đang rất lớn. Hiện có khoảng 963.500 người nộp thuế (gồm 325.500 doanh nghiệp và 638.000 hộ kinh doanh) đã rời địa chỉ đăng ký nhưng vẫn treo nợ. Tổng danh mục nợ thuế của nhóm này lên đến 32.130 tỷ đồng, trong đó khối doanh nghiệp chiếm tỷ trọng áp đảo với 29.815 tỷ đồng.

Đáng chú ý, cơ cấu nợ thuế cho thấy sự phân hóa mạnh mẽ về giá trị khoản nợ. Có đến 496.200 người nộp thuế (chiếm 51,5% tổng số) chỉ nợ dưới 1 triệu đồng, với tổng số tiền vỏn vẹn 66 tỷ đồng. Tuy nhiên, nhóm này lại chiếm dụng đáng kể nguồn lực quản lý và gây khó khăn cho việc làm sạch dữ liệu hệ thống.

Tính đến nay, công cụ tạm hoãn xuất cảnh đã chứng minh được hiệu lực thực tế. Trong số 65.000 trường hợp bị tạm hoãn xuất cảnh, đã có hơn 7.100 người chủ động tất toán nợ để được giải tỏa lệnh cấm. Riêng nhóm nợ dưới 1 triệu đồng hiện có 13.500 trường hợp đang bị dừng xuất cảnh tại các cửa khẩu.

Ngoài đề xuất mới, các khung nợ lớn vẫn được giữ nguyên như quy định hiện hành. Cá nhân và chủ hộ kinh doanh nợ từ 50 triệu đồng quá 120 ngày sẽ bị hạn chế di chuyển. Đối với người đại diện pháp luật của doanh nghiệp hoặc hợp tác xã, ngưỡng nợ định mức để áp dụng cưỡng chế là từ 500 triệu đồng trở lên.

Việc hạ ngưỡng cưỡng chế xuống 1 triệu đồng phản ánh quyết tâm siết chặt kỷ luật ngân sách của ngành tài chính. Quy định mới buộc người nộp thuế phải nâng cao trách nhiệm tự giác, tránh tình trạng lợi dụng kẽ hở "bỏ địa chỉ" để né tránh nghĩa vụ tài chính với Nhà nước.