Phí visa du học Úc bất ngờ tăng phi mã, chạm ngưỡng hơn 100 triệu đồng

Kể từ ngày 1/7, mức lệ phí nộp hồ sơ xin cấp visa du học và visa làm việc sau tốt nghiệp tại quốc gia này đã đồng loạt tăng vọt lên những cột mốc kỷ lục, đẩy chi phí chạm ngưỡng từ 45 đến 104 triệu đồng và làm dấy lên làn sóng lo ngại sâu sắc từ giới chuyên gia giáo dục.

Biến động liên tục và sự phân tách cơ chế phí

Theo quy định mới áp dụng từ ngày 1/7, chính phủ Australia đã quyết định nâng mức phí nộp hồ sơ đối với thị thực du học (visa 500) từ mốc 2.000 AUD lên 2.500 AUD (tương đương khoảng 45 triệu đồng). Nhìn lại lộ trình hai năm trở lại đây, khoản chi phí này đã liên tục leo thang không ngừng nghỉ khi dịch chuyển từ mốc ban đầu là 710 AUD lên 1.600 AUD vào năm 2024, trước khi chạm mức 2.000 AUD vào tháng 7 năm ngoái.

Tuy nhiên, trong đợt điều chỉnh này, một cơ chế ưu đãi nhẹ hơn đã được ban hành dành riêng cho nhóm sinh viên đến từ các quốc gia thuộc khu vực Đông Nam Á. Nhóm đối tượng này, cùng với các du học sinh theo học chương trình ELICOS (các khóa học tiếng Anh ngắn hạn), sẽ áp dụng mức phí tăng thấp hơn là 2.050 AUD, bất kể chương trình đào tạo cụ thể mà họ đăng ký là gì.

Nghiêm trọng hơn, gánh nặng tài chính lớn nhất lại đổ dồn vào nhóm cử nhân muốn ở lại tìm kiếm cơ hội. Lệ phí xin cấp thị thực tốt nghiệp tạm thời (visa 485) – loại visa cho phép người nước ngoài ở lại làm việc với thời hạn tối đa 3 năm – đã lập tức tăng thêm 25%, nhảy vọt từ 4.600 AUD lên mức 5.750 AUD (tương đương khoảng 104 triệu đồng). Đáng chú ý, mức phí khổng lồ này được đưa ra dù chỉ mới cách đây bốn tháng, dòng visa này đã bị tăng giá gấp đôi. Cơ quan quản lý cũng đưa ra quy định cứng rắn khi khẳng định người nộp đơn sẽ hoàn toàn không được hoàn trả lại khoản tiền này nếu hồ sơ bị từ chối.

Đánh mất lợi thế cạnh tranh trước các đối thủ toàn cầu

Quyết định siết chặt tài chính này ngay lập tức vấp phải những phản ứng gay gắt từ các nhà lãnh đạo giáo dục hàng đầu tại Úc. Ông Luke Sheehy, Giám đốc điều hành của Hiệp hội đại học Australia, bày tỏ sự quan ngại sâu sắc khi nhận định rằng động thái tăng phí này là bước tiếp nối của một chuỗi các chính sách thắt chặt trước đó, vô tình biến nước Úc thành một điểm đến "khó thu hút" đối với cộng đồng sinh viên quốc tế.

Đồng quan điểm, bà Vicki Thomson, Giám đốc điều hành của Group of Eight (nhóm 8 trường đại học nghiên cứu đứng đầu xứ sở chuột túi), đã thẳng thắn gọi chính sách mới này là "một đòn giáng trực tiếp vào khả năng cạnh tranh" quốc tế của nền giáo dục nước nhà.

Dẫn số liệu so sánh từ nhật báo AFR, mức phí visa mới của Australia hiện đã bỏ xa các quốc gia cạnh tranh trực tiếp trên thị trường du học toàn cầu. Cụ thể, Vương quốc Anh hiện chỉ thu mức phí 558 bảng (hơn 19 triệu đồng). Trong khi đó, mức thu của các thị trường lớn khác như New Zealand và Canada còn thấp hơn rất nhiều, lần lượt neo ở mức 105 USD (khoảng 2,7 triệu đồng) và 480 USD (khoảng 12,6 triệu đồng).

"Nếu những sinh viên tài năng chọn Canada, Anh, châu Âu, Singapore hoặc các điểm đến mới nổi, Australia sẽ đánh mất những mối quan hệ, kỹ năng và kết nối nghiên cứu mà họ mang lại trong nhiều thập kỷ tới", bà Thomson cảnh báo về hệ lụy dài hạn đối với quốc gia này.

Tâm điểm của chiến dịch cắt giảm nhập cư

Sở dĩ du học sinh quốc tế liên tục trở thành "mục tiêu" thúc đẩy của các chính sách thắt chặt là bởi họ hiện đang cấu thành nhóm đối tượng nắm giữ thị thực tạm thời có số lượng đông đảo nhất tại quốc gia này. Động thái nâng phí nằm trong lộ trình tổng thể của chính phủ nhằm hiện thực hóa mục tiêu kéo giảm lượng người nhập cư ròng xuống mốc kiểm soát 225.000 người.

Để đạt được mục tiêu này, bên cạnh việc tăng mạnh công cụ kinh tế thông qua lệ phí visa, chính quyền Australia trong suốt hai năm qua đã liên tục tung ra hàng loạt biện pháp bóp nghẹt khác. Có thể kể đến như việc rút ngắn thời hạn cho phép ở lại làm việc sau khi tốt nghiệp từ khung 4-6 năm xuống chỉ còn 2-3 năm, đồng thời liên tục nâng cao các tiêu chuẩn kiểm tra năng lực tiếng Anh cũng như siết chặt các mốc chứng minh năng lực tài chính đối với người nộp hồ sơ.

Quyết định này chắc chắn sẽ gây ảnh hưởng diện rộng khi nhìn vào quy mô thị trường hiện tại. Chỉ tính riêng trong năm ngoái, đã có gần 850.000 du học sinh quốc tế lựa chọn Australia làm điểm đến học tập, trong đó đóng góp một phần không nhỏ là cộng đồng khoảng 36.000 sinh viên mang quốc tịch Việt Nam.