Từ 1-7, vắc-xin HPV được đưa vào tiêm chủng bắt buộc

Bộ Y tế vừa ban hành Thông tư 13/2026/TT-BYT quy định về hoạt động tiêm chủng, có hiệu lực từ ngày 1-7-2026. Điểm đáng chú ý nhất là bệnh do virus HPV ở người chính thức được bổ sung vào danh mục bệnh phải sử dụng vắc-xin trong tiêm chủng bắt buộc.

Đây là lần đầu vắc-xin HPV được đưa vào Chương trình tiêm chủng mở rộng tại Việt Nam. Động thái này được đánh giá có ý nghĩa lớn trong phòng ngừa các bệnh liên quan virus HPV, đặc biệt là ung thư cổ tử cung.

Virus HPV là tác nhân gây mụn cóc sinh dục và nhiều bệnh ung thư như ung thư cổ tử cung, ung thư hậu môn, ung thư hầu họng cùng một số ung thư sinh dục khác. Vắc-xin HPV được đưa vào sử dụng lần đầu trên thế giới từ năm 2006 và hiện được đánh giá an toàn, hiệu quả cao trong phòng bệnh.

Theo khuyến cáo chuyên môn, độ tuổi tiêm đạt hiệu quả bảo vệ tốt nhất là từ 9-14 tuổi. Trước đây, vắc-xin HPV chủ yếu được khuyến nghị cho bé gái, song hiện nhiều quốc gia đã mở rộng tiêm cho cả nam và nữ nhằm tăng hiệu quả miễn dịch cộng đồng và giảm lây truyền virus.

Hiện giá tiêm vắc-xin HPV tại các cơ sở dịch vụ dao động khoảng 1,7-3 triệu đồng mỗi mũi tùy loại. Với phác đồ 2-3 mũi, tổng chi phí tiêm có thể từ khoảng 3,5-9 triệu đồng.

Ngoài HPV, danh mục bệnh phải sử dụng vắc-xin, sinh phẩm trong tiêm chủng bắt buộc còn gồm viêm gan B, lao, bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, bệnh do Hib, sởi, rubella, viêm não Nhật Bản, tiêu chảy do virus Rota, bệnh do phế cầu và các bệnh khác theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.

Thông tư cũng quy định việc tổ chức tiêm chủng thường xuyên, tiêm bù liều, tiêm chiến dịch chủ động và tiêm chống dịch; đồng thời bổ sung quy định về quản lý đối tượng tiêm chủng, chế độ báo cáo và đánh giá tai biến nặng sau tiêm.

Danh mục bệnh phải tiêm chủng bắt buộc trong chống dịch gồm bạch hầu, bại liệt, ho gà, rubella, sởi, tả, viêm não Nhật Bản, dại, cúm, COVID-19 và các bệnh truyền nhiễm khác theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới cùng quyết định của Bộ trưởng Bộ Y tế.

Theo quy định mới, người dân phải được khám sàng lọc trước tiêm theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế. Sau tiêm, người được tiêm cần theo dõi ít nhất 30 phút tại điểm tiêm và tiếp tục theo dõi tại nhà tối thiểu 24 giờ.

Thông tư 13/2026/TT-BYT có hiệu lực từ ngày 1-7-2026. Cùng thời điểm này, các Thông tư 24/2018/TT-BYT, 34/2018/TT-BYT, 05/2020/TT-BYT và 52/2025/TT-BYT hết hiệu lực.