Thuật toán Facebook lại "gặp họa": Trả về hàng loạt video đồi trụy lộ liễu chỉ bằng một từ khóa thông dụng

Mới đây, người dùng Facebook tại Việt Nam đã bất ngờ phát hiện ra một sự cố đáng quan ngại tại thanh công cụ tìm kiếm của nền tảng này, khi một từ khóa hoàn toàn bình thường lại trở thành chiếc "chìa khóa" mở ra hàng loạt nội dung người lớn vô cùng phản cảm.

Đáng chú ý, đây không phải là một lỗi hi hữu mang tính cá biệt mà là một hiện tượng diện rộng, trực tiếp đe dọa đến không gian mạng an toàn của hàng triệu tài khoản, đặc biệt là đối tượng trẻ vị thành niên.

Video 18+ tự động phát tràn lan trên mọi giao diện thiết bị

Theo ghi nhận thực tế, làn sóng hoang mang bắt đầu bùng lên khi nhiều chủ tài khoản đồng loạt phát hiện ra rằng, chỉ cần nhập cụm từ tìm kiếm đơn giản là “v****”, hệ thống của Facebook sẽ ngay lập tức trả về kết quả là một danh sách dày đặc các video có nội dung khiêu dâm, đồi trụy. Sự cố này xuất hiện đồng loạt trên mọi nền tảng trải nghiệm của người dùng, từ ứng dụng di động vận hành trên hệ điều hành Android, iOS cho đến phiên bản ứng dụng chạy trên nền web.

Tình hình càng trở nên nghiêm trọng hơn khi trên giao diện điện thoại, các video phản cảm này tự động kích hoạt chế độ phát kèm theo âm thanh đầy đủ ngay khi vừa xuất hiện trên màn hình, hoàn toàn không cần đến thao tác nhấp chuột hay sự đồng ý của người dùng. Nguy hiểm hơn, “v****” thực chất lại là một từ khóa hết sức thông dụng, vốn thường được mọi người sử dụng để tra cứu các nội dung mang tính xu hướng hoặc trào lưu thịnh hành trên mạng xã hội. Do đó, việc thuật toán tự động đề xuất kho nội dung khiêu dâm đa dạng chủng loại – từ các đoạn clip ngắn tự quay cho đến những bộ phim dài được cắt ra từ các website sản xuất nội dung người lớn chuyên nghiệp – đang tạo nên một mối nguy cơ hiển hiện.

Đáng nói, các video này sở hữu phần hình ảnh đại diện (thumbnail) vô cùng lộ liễu, không hề có bất kỳ lớp che phủ hay áp dụng một thủ thuật tinh vi nào để qua mặt hệ thống kiểm duyệt. Đến tận trưa ngày 22/6, vấn nạn này vẫn tiếp tục hiển thị chình ình trên ứng dụng Facebook tại Việt Nam, và hiện tại người ta vẫn chưa thể xác định liệu ngoài cụm từ “v****” ra thì còn từ khóa nào khác đang kích hoạt lỗi tương tự hay không.

Thách thức Tiêu chuẩn cộng đồng và vết trượt dài mang tính hệ thống

Sự lỏng lẻo trong khâu kiểm soát lần này đang đi ngược lại hoàn toàn với những cam kết đanh thép của ông lớn công nghệ Meta. Dựa theo Tiêu chuẩn cộng đồng được công bố công khai của mạng xã hội này, tất cả các nội dung mang tính chất khiêu dâm đều bị xếp vào danh mục cấm ngặt nghèo. Theo quy định, những video vi phạm kiểu này phải bị quét sạch và xóa bỏ ngay lập tức khi người dùng cố tình đăng tải. Thậm chí, nền tảng còn áp dụng chế độ vô hiệu hóa vĩnh viễn tài khoản của người vi phạm mà không phân biệt khu vực hay thị trường hoạt động.

Tuy nhiên, thực tế đang cho thấy một kịch bản hoàn toàn trái ngược khi các nội dung độc hại này không những tồn tại mà còn được thuật toán đề xuất một cách công khai. Đây cũng không phải là lần đầu tiên ông lớn này dẫm phải một vết xe đổ nghiêm trọng như vậy.

Quay ngược thời gian về thời điểm cuối năm 2025, một bê bối tương tự đã từng làm rúng động nền tảng này. Vào lúc đó, người dùng không cần gõ cả cụm từ, mà chỉ cần nhập đúng một chữ cái bất kỳ vào ô tìm kiếm là hệ thống đã lập tức trả về một loạt kết quả video đồi trụy, phản cảm. Sau đó, Facebook mới lặng lẽ âm thầm tiến hành sửa lỗi, tuyệt đối không đưa ra bất kỳ một lời giải thích hay thông báo chính thức nào đến cơ thể người dùng sau khi sự cố được khắc phục.

Lỗ hổng tìm kiếm video 18+ xuất hiện vào thời điểm nhạy cảm này càng làm dấy lên những hoài nghi lớn về năng lực quản trị hệ thống của đội ngũ kỹ thuật Meta. Cách đây không lâu, mạng xã hội lớn nhất hành tinh vừa trải qua một đợt "sập nguồn" nghiêm trọng trên phạm vi toàn cầu.

Vào tối ngày 12/6, toàn bộ hệ sinh thái dịch vụ cốt lõi của Meta bao gồm Facebook, Instagram, Threads và cả ứng dụng nhắn tin Whatsapp đã đồng loạt bị tê liệt, khiến người dùng hoàn toàn không thể truy cập. Mặc dù sự cố ngừng hoạt động này chỉ kéo dài trong khoảng 40 phút, nhưng nó đã kịp gieo rắc sự hoang mang tột độ cho cộng đồng. Đặc biệt, đối với những chủ tài khoản sử dụng các nền tảng này như một công cụ chính để liên lạc và vận hành công việc kinh doanh, việc gián đoạn đột ngột đã gây ra những tổn thất không nhỏ.

Sự xuất hiện liên tiếp của các lỗi kỹ thuật từ sập mạng diện rộng cho đến sự cố thuật toán đề xuất video đồi trụy đang đặt Facebook vào một cuộc khủng hoảng niềm tin lớn từ phía người sử dụng tại thị trường Việt Nam.

Tổng hợp